Қоғамның тыныштығы мен тұрақтылығы ең алдымен заңға деген құрметтен басталады. Заң талаптары сақталған жерде тәртіп орнығып, азаматтардың қауіпсіздігі қамтамасыз етіледі, мемлекет пен қоғам арасындағы сенім нығаяды. Сондықтан «Заң мен тәртіп» қағидаты – тек құқық қорғау органдарына қатысты ұғым емес, ол әрбір азаматтың күнделікті өміріндегі жауапкершілік өлшемі.
Құқықтық мемлекетте заң баршаға ортақ. Адамның қоғамдағы орнына, қызметіне немесе әлеуметтік мәртебесіне қарамастан, әр азамат заң талаптарын сақтауға міндетті. Заң алдындағы теңдік қағидаты – әділетті қоғамның басты тіректерінің бірі. Егер азаматтар заңды құрметтеп, өз міндеттеріне жауапкершілікпен қараса, қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету де анағұрлым тиімді болады.
Тәртіп дегеніміз тек құқық бұзушылықтың болмауы емес. Ол көшедегі мәдениеттен, жол қозғалысы ережесін сақтаудан, қоғамдық орындарда өзін дұрыс ұстаудан, өзгенің құқығына құрметпен қараудан көрінеді. Қарапайым ғана тұрмыстық тәртіптің өзі қоғамның жалпы мәдениетін қалыптастырады.
Бүгінде құқық бұзушылықтың алдын алу мәселесіне ерекше көңіл бөлінуде. Себебі кез келген құқық бұзушылықпен оның салдары пайда болғаннан кейін күрескеннен гөрі, алдын алу әлдеқайда тиімді. Осы тұрғыдан алғанда түсіндіру жұмыстарының, профилактикалық кездесулердің, жастармен, ата-аналармен және еңбек ұжымдарымен өткізілетін ашық диалогтардың маңызы зор.
Қоғамдық тәртіпті сақтау тек полиция қызметкерлерінің міндеті деген түсініктен арылу қажет. Тәртіпке әр адам өз үлесін қоса алады. Көшеде орын алған құқық бұзушылыққа немқұрайды қарамау, балалардың қауіпсіздігіне мән беру, күмәнді әрекеттер туралы тиісті органдарға хабарлау – азаматтық жауапкершіліктің көрінісі.
Әсіресе қоғамдық орындардағы мәдениетті қалыптастыру маңызды. Кейде ұсақ көрінетін тәртіпсіздік үлкен мәселелерге жол ашуы мүмкін. Қоқыс тастау, қоғамдық мүлікті бүлдіру, тыныштықты бұзу, жол ережесіне немқұрайды қарау сияқты әрекеттер қоғамдағы тәртіп деңгейіне тікелей әсер етеді.
Заңды білу де – қазіргі азамат үшін қажетті дағды. Өз құқығын білген адам оны қорғай алады, ал міндетін білген азамат құқық бұзуға жол бермеуге тырысады. Сондықтан құқықтық сауаттылықты арттыру тек мамандар арасында емес, бүкіл қоғам көлемінде жүргізілуі тиіс.
